Facebooktwitterlinkedinmail

Η αυξανόμενη ποινικοποίηση των οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ελλάδα, ιδιαίτερα όσων υπερασπίζονται μετανάστες και πρόσφυγες, στο επίκεντρο των ΗΕ.

Γιάννης Κατσαρός
23/06/2022 20:28 EEST

Οι ελληνικές αρχές πρέπει να κινηθούν προς μια μεταναστευτική πολιτική που θα θέτει στον πυρήνα της τα ανθρώπινα δικαιώματα και την υποστήριξη των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δηλώνει ειδική απεσταλμένη του ΟΗΕ.
«Οι γεωπολιτικές συνθήκες και η έλλειψη υποστήριξης από την ΕΕ δημιούργησαν ζητήματα στην Ελλάδα που δεν αντιμετωπίζουν πολλά άλλα κράτη σχετικά με τη μετανάστευση», δήλωσε η Μέρι Λόουλορ, Ειδική Εισηγήτρια του ΟΗΕ για την κατάσταση των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, σε ανακοίνωσή της ύστερα από την ολοκλήρωση της δεκαήμερης επίσκεψης της στη χώρα μας.

«Η τρέχουσα προσέγγιση της ελληνικής κυβέρνησης ορίζεται στο πλαίσιο της μετανάστευσης ως θέμα ασφάλειας και πρόληψης», αναφέρει η Λόουλορ. «Αυτό προκαλεί στους πρόσφυγες, τους αιτούντες άσυλο, τους μετανάστες και τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που ενεργούν αλληλέγγυα μαζί τους, μια ατμόσφαιρα φόβου – ιδιαίτερα ποινικοποίησης».
H Λόουλορ διορίστηκε από το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ για να προωθήσει την εφαρμογή της Διακήρυξης του ΟΗΕ για τους υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε ολόκληρο τον κόσμο. Επισκέφθηκε την Ελλάδα μετά από πρόσκληση της κυβέρνησης από τις 13 έως τις 22 Ιουνίου για να αξιολογήσει την κατάσταση όσων εργάζονται για την προώθηση και την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα.
H Ειδική Εισηγήτρια του ΟΗΕ πραγματοποίησε συναντήσεις με κυβερνητικά στελέχη στην Αθήνα, ενώ ταξίδεψε επίσης σε Λέσβο, Χίο, Σάμο και Θεσσαλονίκη για να συνομιλήσει με τις τοπικές αρχές. Είχε συζητήσεις με αστυνομικούς διοικητές, εισαγγελείς, την Ελληνική Ακτοφυλακή και εκπροσώπους διεθνών οργανισμών.
Επισκέφτηκε επίσης εγκαταστάσεις στις οποίες φιλοξενούνται πρόσφυγες και αιτούντες άσυλο. Σε κάθε τοποθεσία, η Λόουλορ πραγματοποίησε συναντήσεις με οργανώσεις που υπερασπίζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα.

«Οσοι εργάζονται στην Ελλάδα για τη διασφάλιση του σεβασμού των δικαιωμάτων των προσφύγων, των αιτούντων άσυλο και των μεταναστών, βρίσκονται υπό σοβαρή πίεση αυτή τη στιγμή. Αυτό περιλαμβάνει τους ίδιους τους μετανάστες, οι οποίοι αντιμετωπίζουν αυξημένους κινδύνους», τονίζει η ειδικός του ΟΗΕ.
«Στην αιχμή του δόρατος βρίσκονται οι διώξεις, όπου οι πράξεις αλληλεγγύης ερμηνεύονται εκ νέου ως εγκληματική δραστηριότητα, συγκεκριμένα ως το έγκλημα της λαθρεμπορίας ανθρώπων», είπε η Λόουλορ. «Ο αρνητικός αντίκτυπος τέτοιων υποθέσεων πολλαπλασιάζεται από εκστρατείες συκοφαντίας που διαιωνίζουν αυτή την ψεύτικη εικόνα των υπερασπιστών».
Η πολιτική είχε «ασφυκτική επίδραση» στην κοινωνία των πολιτών στην Ελλάδα, προειδοποίει η Ειδική Εισηγήτρια.
Η Λόουλορ θεωρεί ότι το κλίμα φόβου και ανασφάλειας που δημιουργήθηκε από αυτή την πολιτική ενισχύθηκε από στοιχεία του νομικού πλαισίου, ιδίως το προκατειλημμένο Μητρώο ΜΚΟ που εργάζονται για τη μετανάστευση και δηλώσεις υψηλόβαθμων κυβερνητικών στελέχων που επιτίθενται και υπονομεύουν το έργο των ΜΚΟ για τα ανθρώπινα δικαιώματα .
Όσοι εργάζονται για να τεκμηριώσουν και να αποτρέψουν την πρακτική των επαναπροωθήσεων κινδυνεύουν ιδιαίτερα, αναφέρει η ειδικός. Οι επαναπροωθήσεις αναγκάζουν τους πρόσφυγες και τους μετανάστες να επιστρέψουν στα σύνορα χωρίς να ληφθούν υπόψη οι ατομικές τους συνθήκες ή η ευκαιρία να υποβάλουν αίτηση για άσυλο.

Σοβαρές ανησυχίες για ΛΟΑΤΚΙ και ερευνητές δημοσιόγραφους
Εξέφρασε επίσης ανησυχίες για την κατάσταση των ΛΟΑΤΚΙ και των υπερασπιστών των δικαιωμάτων των γυναικών στη χώρα, καθώς και των ερευνητών δημοσιογράφων που εργάζονται σε θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων – ιδιαίτερα της μετανάστευσης και της διαφθοράς. Η Ειδική Εισηγήτρια προέτρεψε την Ελλάδα να προασπιστεί τα δικαιώματα αυτών των ομάδων και να συνεργαστεί μαζί τους για να αναπτύξει προοπτικές για ένα πιο θετικό περιβάλλον για το έργο τους.
«Οι κυβερνήσεις και οι κοινωνίες για τις οποίες εκλέγονται να εκπροσωπούν έχουν πολλά να κερδίσουν από την αναγνώριση και την προώθηση του έργου των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η Ελλάδα δεν αποτελεί εξαίρεση», είπε η Λόουλορ. «Προτρέπω την κυβέρνηση να προσεγγίσει όλους όσους εργάζονται για την προαγωγή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα ανοιχτά και ως συμμάχους, ανεξάρτητα από τα θέματα που διακυβεύονται ».
Η Ειδική Εισηγήτρια θα παρουσιάσει την πλήρη έκθεση της σχετικά με την επίσκεψή της στο Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων τον Μάρτιο του 2023.